Robert Ingersoll: Enige vergissingen van Mozes
Hoofdstuk 9




Donderdag: Het wordt tijd voor zon en maan

Nadat de wereld met vegetatie getooid was, kwam het in Mozes op dat het nu wel eens tijd wordt om zon en maan te laten verschijnen, en zo laat hij weten dat God op de vierde dag zei:


'Er moeten lichten aan het hemelgewelf komen om de dag te scheiden van de nacht. Ze moeten de seizoenen aangeven en de dagen en de jaren, en ze moeten dienen als lampen aan het hemelgewelf, om licht te geven op aarde.' En zo gebeurde het. God maakte de twee grote lichten, het grootste om over de dag te heersen, het kleinere om over de nacht te heersen, en ook de sterren.


Kunnen wij hieruit afleiden dat de ge´nspireerde schrijver een flauw benul had van de ware eigenschappen van de zon? Ik geloof het niet. Trek een cirkel van circa 13 centimeter middellijn, en prik er met een speld een gaatje naast in het papier. Welnu, de speldenprik is in verhouding tot de cirkel als de aarde tot de zon. Wist de schrijver, dat de zon een middellijn heeft van 1,4 miljoen kilometer, en dat de zon omringd is door een oceaan van vuur van duizenden kilometers dikte, die warmer is dan de hel van de christenen, en waarover vlammenorkanen woedden met de snelheid van honderden kilometers per seconde, in vergelijking waarmee de hevigste stormen die ooit de bossen op aarde overvallen hebben, slechts windzuchtjes waren? Wist de schrijver dat de zon elk ogenblik meer warmte uitstraalt dan men zou verkrijgen bij het verbranden van een miljoen maal een miljoen ton steenkool? Wist hij dat de aarde maar een doorsnee heeft van 13.000 kilometer, meer dan honderd keer zo klein? Wist hij dat de massa van Jupiter 318 maal zo groot is als dat van de aarde, dwz 2Ż keer zo groot als alle andere planeten van ons zonnestelsel tesamen? Wist hij dat een dag op Jupiter maar 10 aardse uren duurt, en een jaar op Jupiter 12 aardse jaren? Wist hij ook maar iets van Saturnus, zijn 23 manen, zijn ringen? Wist hij dat Neptunus, Uranus, Saturnus, Jupiter en Mars allen reeds bestonden vˇˇr de aarde, en het een onmogelijkheid is dat de aarde drie dagen, drie perioden of drie tijdsbestekken eerder dan de zon bestond?

Mozes stelde zich de zon natuurlijk voor zoals hij hem zag, met ongeveer drie of vier voet middellijn. Vergeleken met de aarde waren de hemellichamen maar stipjes, en zo schijnen alle ge´nspireerde schrijvers van de bijbel allemaal gedacht te hebben. We vinden bijvoorbeeld in het boek Jozua:


En de zon stond stil, en de maan bleef staan, tot IsraŰl zijn vijanden had afgestraft. De zon bleef een volle dag boven aan de hemel staan voordat ze onderging.


Men zegt: de heilige schrijver sprak in de gewone spreektrant, zoals men in het dagelijks leven nog spreekt van op- en ondergaan van de zon, maar hij bedoelde dat de aarde gedurende een volle dag ophield om de zon te draaien. Ik voor mij meen dat Generaal Jozua van de beweging der aarde niet veel meer afwist dan van genade en rechtvaardigheid. Had hij geweten dat de aarde met een snelheid van duizend mijl per uur om zijn as draait en zijn loop om de zon met een snelheid van 68 duizend mijl vervolgt, dan zou hij de hagelstenen die de Heer in hetzelfde hoofdstuk naar beneden werpt verdubbeld hebben, en de zon maar stilletjes zijn gang hebben laten gaan! Onmogelijk kan men iets onzinnigers bedenken dan deze stilstand van zon en maan, en toch maakt niets een orthodox predikant bozer dan wanneer men de waarheid hiervan in twijfel trekt.
Er zijn er ook die dit luchtverschijnsel op natuurlijke wijze trachten te verklaren; weer anderen proberen aan te tonen dat God door de terugkaatsing van het licht de zon voor het oog deed stilstaan, terwijl alles in werkelijkheid zich gewoon voortbewoog. De laatste tijd is vooral deze uitleg populair. Men kan lang uitweiden over hoe dit verschijnsel eenvoudig optisch was. Het licht van de zon werd door wetten van terugschijning en terugkaatsing verlengd, waardoor de zon boven de horizon bleef staan terwijl hij in werkelijkheid al was ondergegaan. Dit is het meest ontwikkelde produkt van denken waar de christelijke uitleggers ooit toe in staat waren. Maar indien deze uitleg waar is, de aarde zich dus een volle dag gewoon voortbewoog, dan zou op het eind de zon weer in het oosten zichtbaar worden, want het was inmiddels de volgende morgen geworden. Bijgevolg zou deze allermerkwaardigste dag dus 36 uur lang dag zijn geweest. Eerst de gewone dag van 12 uur, dan de 12 uur van teruggekaatst zonlicht, en daaropvolgend weer een gewone dag van 12 uur. Indien deze theologen zich eens wat minder op "terugkaatsing" en wat meer op logisch denken zouden concentreren, zouden ze spoedig inzien dat deze hele geschiedenis eenvoudigweg een primitieve mythe of fabel is. Het is zowiezo een belediging aan het adres van God de aardbol te doen stilstaan of licht terug te kaatsen, alleen om Jozua de gelegenheid te geven om zijn vijanden te vermoorden, iets wat evengoed de volgende morgen opgeknapt kon worden. Het moet voor God wel een zeer verdrietige zaak zijn op te merken dat wij mensen in zulke kinderachtige dingen geloven.


Het is trouwens bewezen dat energie eeuwig in werking is. Bij het optreden van een bepaalde kracht gaat dat gepaard met een tegengestelde kracht. Beweging is een vorm van kracht, en ieder tegenhoudende beweging verandert onmiddellijk in warmte. De aarde draait met een snelheid van duizend mijl om haar as. Volgens berekening zou een stilstaan ervan resulteren in een warmte gelijk aan de verbranding van een stuk steenkool met de omvang van driemaal zo groot als de aarde. En toch verlangt men van ons zoiets te geloven. En nog wel met als doel dat de ene barbaar de andere kon verslaan! Zulke verhalen zouden nooit geschreven zijn indien men niet algemeen geloofde dat alle hemellichamen slechts knikkers zijn. Deze zienswijze volgde men duizenden jaren, van Mozes tot aan de lange christelijke eeuwen. Men nam aan dat Mozes -zo┤n 1500 jaar voor Christus- direkt door God onderwezen werd, en toch wist hij minder van ons zonnestelsel af dan de Chinezen al 1000 jaar vˇˇr hem. De oude Chinezen namen een constellatie van de planeten Mercurius, Mars, Jupiter en Saturnus aan als een tijdperk. Volgens M. Bailly, die dit heeft nagerekend, kon dit niet eerder dan 2449 jaar voor Christus hebben plaats gehad. De Chinezen kenden niet alleen de beweging van de planeten, maar wisten ook de eclipsen te berekenen. Onder de regering van Chow-Kang werden de hofsterrenkundigen Ho en Hi ter dood veroordeeld, wegens het verzuim een zonsverduistering te voorspellen, die in 2169 voor Christus plaatsvond. Dit is wel een zeer duidelijk bewijs dat het voorspellen van eclipsen een onderdeel was van de sterrenkunde. Is het niet vreemd dat de Chinezen uit zichzelf al tot zulke wetenswaardigheden kwamen, en meer wisten van het heelal dan Mozes, hoewel die laatste goddelijke instructie genoot?


Ongeveer 800 jaar nadat God Mozes de voornaamste punten aangaande de schepping van de hemel en de aarde had gegeven, gebeurde er een nog groter wonder dan het stilstaan der aarde. Bij deze gelegenheid stond de aarde niet stil, maar draaide ze terug! Een Joodse koning was ziek geworden, en om hem een bewijs te geven dat hij weer beter zou worden, liet God even de schaduw van een zonnewijzer tien graden achteruit gaan. De koning was namelijk van mening dat het al te gemakkelijk was de schaduw maar vooruit te doen gaan, en om zeer zeker te zijn sprak hij de wens uit dat hij ditmaal achteruit zou gaan. Jesaja riep de Heer aan, en ja hoor, weldra zag men de schaduw op de zonnewijzer van Ahaz tien graden achteruit gaan. Het lijkt me ditmaal moeilijk dit wonder door terugkaatsing te verklaren. Bovendien lijkt dit verbazingwekkende wonder uitgevoerd te zijn nadat de koning reeds hersteld was. Het bericht dat de schaduw op de zonnewijzer terugging staat namelijk in 2 Koningen 20: 11, terwijl de genezing van de koning al in het zevende vers begon: "Ze legden vijgen op de ontstoken plek, waarop Hizkia nieuwe krachten kreeg." Het schijnt dus dat het stilstaan en achteruitdraaien van de aarde plaatsvond nadat de zweer al door vijgen was genezen. Een nutteloos machtsvertoon dus.

De eenvoudigste manier om dergelijke wonderen te verklaren is te concluderen dat de ge´nspireerde schrijvers zich deerlijk hebben vergist. Hierdoor wordt de zware last van de lichtgelovigheid van mensen weggenomen, en hem de vrijheid gegeven alle waarnemingen met zijn eigen verstand te beoordelen en de verklaring van de wetenschap aan te nemen. Hierdoor kan een mens bevrijd worden van bijgeloof, van de dwang die lang overleden barbaarse voorouders op ons uitoefenen en kan hij zich onttrekken aan het despotisme van de kerk.

Slechts een kleine 100 jaar geleden werd de natuurkundige Buffon door de theologische faculteit gedwongen 14 "dwalingen" uit zijn boek over de Natuurlijke Historie te schrappen, omdat die in strijd waren met het bijbelse scheppingsverhaal. De Pentateuch is nog altijd de wetenschappelijke maatstaf van de kerk. Domme priesters die hiermee gewapend zijn, spreken over alles wat de moderne wetenschap oplevert hun doodvonnis uit.